اظهارات اخیر جرج راسل در مالزی مبنی بر عدم امکان استفاده از «جلیقه خنککننده» (Cooling Vest) به دلیل محدودیتهای سقف بودجه (Cost Cap)، بار دیگر بحث ایمنی و راحتی رانندگان در گرندپریهای طاقتفرسایی مانند سنگاپور را داغ کرده است.
۱. اعتراض راسل و کابوس گرندپری سنگاپور ۲۰۲۴
پس از شرایط سخت گرندپری سنگاپور ۲۰۲۴ که راسل و لوئیس همیلتون دچار گرمازدگی شدید شدند، FIA استفاده از جلیقههای خنککننده را مجاز کرد. اما راسل هفته گذشته در مالزی افشا کرد که مرسدس به دلیل عدم تخصیص بودجه کافی برای توسعه فنی این جلیقهها، استفاده از آن را کنار گذاشته است:
جرج راسل: «ما از جلیقه خنککننده استفاده نمیکنیم چون منابع مالی لازم برای قابلاعتماد ساختن آن را اختصاص ندادهایم. معتقدم FIA باید دخالت کند و یا بودجه اضافی در سقف مالی تخصیص دهد یا یک شرکت ثالث توسعه آن را برای همه تیمها برعهده بگیرد؛ چرا که همه رانندگان باید آن را بپوشند.»
۲. چرا جلیقههای خنککننده تا این حد چالشبرانگیز هستند؟
فناوری جلیقههای خنککننده بسیار پیچیدهتر از تصور اولیه تیمها از آب درآمد:
- محدودیت زمان کارکرد: سیستم پمپاژ مایع خنککننده تنها بین ۲۰ تا ۴۰ دقیقه کارایی دارد. پس از داغ شدن مایع، راننده با لایهای از مایع داغ دور بدن خود محصور میشود که وضعیت را به مراتب بدتر میکند!
- عدم راحتی و فشردگی لولهها: لولههای انتقال مایع در فضای بسیار تنگ کاکپیت و صندلیهای سفارشی، باعث آزار شدید رانندگان در طول مسابقه میشدند.
۳. مشوقهای مالی FIA برای توسعه جلیقهها
برای جلوگیری از سوءاستفاده تیمها از استثنائات سقف بودجه، FIA یک سیستم مشوق مشروط (Incentive Allowance) تعریف کرده است:
- ۵۰,۰۰۰ دلار بودجه اضافه تحت سقف مالی: اگر تیمی سیستمی بسازد که خنککاری آن کل مسافت مسابقه را پوشش دهد.
- ۷۵,۰۰۰ دلار بودجه اضافه تحت سقف مالی: اگر تیم بتواند مشکل راحتی راننده و صندلی را کاملاً حل کند.
تیمها تنها در صورتی این بودجه اضافی را دریافت میکنند که کارایی سیستم خود را در شبیهساز یا جلسات تمرینی پیست به اثبات برسانند.
۴. موضع مرسدس: اولویت با عملکرد (Performance) است تا راحتی!
مرسدس به این نتیجه رسیده که بودجههای تشویقی ۱۲۵ هزار دلاری FIA برای پوشش هزینههای ریسک R&D کافی نیست و ترجیح داده منابع خود را صرف بهبود سرعت و داونفورس خودرو کند.
برادلی لورد (نائب رئیس مرسدس) توضیح میدهد که سیستم تهویه کلی کاکپیت نسبت به دو سال پیش بسیار بهتر شده است و رانندگان نیز در صورت ارائهی عملکرد و سرعت بیشتر، حاضرانند راحتی شخصی را فدا کنند.
📊 خلاصه چالشهای فنی و مالی جلیقه خنککننده (Cooling Vest)
| محور چالش | مشکـل اصلی | راهکار و مشوق FIA |
| کارایی سیستم | داغ شدن مایع پس از ۲۰ تا ۴۰ دقیقه | ۵۰,۰۰۰ دلار بودجه اضافه در صورت پوشش کل مسابقه |
| ارگونومی کاکپیت | آزار لولههای مایع در صندلیهای فشرده | ۷۵,۰۰۰ دلار بودجه اضافه در صورت حل مشکل راحتی |
| رویکرد مرسدس | ریسک بالای عدم دریافت مشوقها | تخصیص منابع به ارتقای قطعات آیرودینامیک W17 |